Cá Voi Xanh – 5 Bí Mật Thú Vị Về Cá Voi Xanh Ít Ai Biết

0
199
cá voi xanh

Cá voi xanh là loài động vật có vú lớn nhất hành tinh. Chúng được cho là có nguồn gốc trên cạn và tiến hành di chuyển sống dưới biển cách đây 50 triệu năm trước. Sau đây là những điều cơ bản và thú vị nhất, chúng ta cần biết về cá voi xanh.

1. Cá voi xanh là gì?

cá voi xanh
Cá voi xanh 

“Cá voi” là tên gọi chung cho nhiều loại động vật biển có vú lớn. Từ tiếng Latinh đặt tên khoa học cho loài cá voi là Cetacea. Cá voi có hai loại thuộc bộ Cetacea. Loài lớn nhất, Mysticeti, được đặc trưng bởi cấu trúc hình tấm, giống như lưới ở hàm trên mà chúng sử dụng để lọc thức ăn từ nước biển. Loại khác, Odontoceti, có răng, chẳng hạn như cá nhà táng. Không có gì đáng ngạc nhiên khi loài động vật này lọt thỏm trong bể nuôi cá tấm lớn ở Mysticeti. 

Cá voi xanh có: 

  • Tên khoa học: Balaenoptera musculus
  • Phylum: Chordata
  • Họ: Balaenopteridae
  • Phân loại: Động vật có vú
  • Tình trạng IUCN: Nguy cấp
  • Tuổi thọ (trong tự nhiên): 80-90 năm
  • Trọng lượng: Hơn 130.000kg
  • Kích thước cơ thể: dài 30m
  • Chế độ ăn: Động vật ăn thịt
  • Nơi sống: Đại dương

2. Đặc tính sinh học cá voi xanh

Miệng cá voi có một dãy đĩa hấp dẫn với tua rua giúp nó lọc nguồn thức ăn chính – sinh vật phù du khỏi nước. Miệng có lông dài ở cuối mỗi mảng trông giống như một bộ ria mép để giúp nó giữ được con mồi nhỏ. Với mỗi lần ngậm, cá voi có thể chứa tới 5.000 kg nước và sinh vật phù du. Sau khi ép nước ra khỏi miệng, con cá voi sẽ liếm những sợi lông này bằng chiếc lưỡi nhiều thịt của nó.

Mặc dù cá voi xanh là thợ săn nước sâu nhưng là động vật có vú, nó phải ngoi lên mặt biển để thở. Khi nó nổi lên, nó thở ra không khí từ một lỗ thổi, tạo nên đám mây có áp suất cao lên trên mặt nước theo phương thẳng đứng, độ cao lên đến 9m.

Con cái chỉ sinh sản ba năm một lần và thời kỳ mang thai từ 11-12 tháng. Con cái thường chỉ có một con non. Một con cá voi xanh đỡ (bê) con nổi lên với trọng lượng lên tới 2.7000kg và dài tới 8m. Cá voi con mới sinh được mẹ giúp lên mặt nước và thường được khuyến khích (thúc) bởi những con cái khác để chúng có thể hít thở không khí đầu tiên. Con cái bê con được bú sữa trong nước, uống hơn 600 lít sữa mỗi ngày và tăng khoảng 90kg mỗi ngày trong năm đầu tiên. 

3. Hành vi của cá voi xanh

cá voi xanh
Đàn cá voi xanh 

Cá voi xanh thỉnh thoảng bơi theo nhóm nhỏ nhưng thường bơi đơn lẻ hoặc theo cặp. Mặc dù chúng ta không thể nghe thấy chúng, nhưng chúng là một trong những động vật ồn ào nhất trên hành tinh. Chúng giao tiếp với nhau bằng một loạt các xung tần số thấp, giống tiếng rên rỉ. Trong điều kiện tốt, chúng có thể nghe thấy nhau trong khoảng cách lên tới 1.600km. Người ta cho rằng cá voi cảm nhận được cảm xúc.

4. Tình trạng bảo tồn cá voi xanh

Những cuộc săn lùng ráo riết vào những năm 1900 của những người săn bắt cá voi và tìm kiếm dầu cá voi đã đẩy chúng đến bờ vực tuyệt chủng. Hàng trăm nghìn con cá voi bị giết.

Ủy ban săn bắt cá voi quốc tế năm 1966 cuối cùng đã đưa ra biện pháp bảo vệ chúng.

Cá voi xanh hiện được xếp vào loại có nguy cơ tuyệt chủng trong Sách đỏ của Liên minh Bảo tồn Thế giới (IUCN). Theo ước tính, hiện nay chỉ có 10.000-25.000 con bơi khắp các đại dương trên thế giới.

5. 10 điều thú vị về cá voi xanh

5.1. Là loài động vật lớn nhất từng sống trên trái đất 

Cá voi xanh là loài động vật có vú lớn nhất từng sống trên Trái đất. Phát triển với chiều dài 30 mét (100 feet), hoặc dài bằng ba chiếc xe buýt. Chúng có thể nặng tới 200.000 kg (440.000 pound) và một số bộ phận nội tạng của chúng là loại lớn nhất trong vương quốc động vật.

Ví dụ, trái tim của cá voi xanh có thể nặng tương đương một chiếc ô tô, khoảng 180 kg (400 pound). Tuy nhiên, chúng có bộ não nhỏ tương ứng, khoảng 7 kg (15 pound), chỉ 0,007% trọng lượng cơ thể. Tất cả cá voi đều là hậu duệ của các loài động vật có vú sống trên cạn. Và được cho là đã bắt đầu chuyển sang đời sống sinh vật biển cách đây khoảng 50 triệu năm. Nước mặn có trọng lượng thấp là lý do tại sao chúng có thể phát triển lớn hơn các động vật khác.

5.2. Một phần màu xanh của cá voi xanh đến từ biển

cá voi xanh
Màu xanh của cá voi xanh 

Mặc dù cá voi xanh được cho là có màu xanh đậm, nhưng khi ở trên mặt nước, chúng thực sự có màu xám. Khi cá voi xanh lặn xuống lần nữa, màu nước và ánh sáng từ mặt trời khiến chúng trông có màu xanh đậm hơn thực tế. Chúng thực sự là một loài cá voi có màu xám xanh lốm đốm nhẹ, với mặt dưới màu xám nhạt hoặc trắng vàng. Màu vàng của bụng là do sự tích tụ của tảo cát (tảo biển đơn bào cực nhỏ) trong nước lạnh.

5.3. Mỗi cá voi xanh có dấu hiệu độc đáo của riêng mình

Trước khi hoạt động săn bắt cá voi hiện đại bắt đầu vào cuối thế kỷ 19, người ta biết rất ít về cá voi xanh. Tuy nhiên, ngày nay, các nhà nghiên cứu đã áp dụng nhận dạng ảnh để biết rằng đặc điểm sắc tố đốm của loài này là duy nhất đối với mỗi cá thể. Sự lốm đốm đủ rõ ràng để có thể dễ dàng nhận ra từng cá thể của loài động vật này thông qua các bức ảnh rõ nét. Số lượng chi tiết trong các dấu hiệu là rất lớn nên việc trùng lặp chính xác là cực kỳ khó xảy ra. 

5.4. Có một trong những giọng nói to nhất hành tinh

Mặc dù chúng ta không thể nghe thấy chúng dưới nước, nhưng cá voi xanh có một trong những giọng nói lớn nhất trên Trái đất. Tiếng kêu của chúng có thể to hơn động cơ phản lực, và đã được đo ở mức 188 decibel. Người ta cho rằng trong điều kiện tốt loài cá này có thể nghe thấy nhau qua khoảng cách lên tới 1.600 km (994 dặm). 

Cá voi xanh giao tiếp bằng cách sử dụng những tiếng rên rỉ và rên rỉ ở cường độ thấp, lớn. Trong thời kỳ giao phối, khoảng cuối mùa thu và cho đến cuối mùa đông, những con trưởng thành thực hiện các cuộc gọi giao phối. Tương tự như vậy, những “bài hát giao phối” này có thể được nghe thấy trong một khoảng cách cực kỳ dài.

5.5. Ngủ có ý thức 

Mặc dù cá voi xanh là những kẻ săn mồi giữa nước nhưng chúng phải trồi lên mặt nước để thở. Chúng có hai lỗ thổi được che chắn bởi một tấm chắn lớn. Những lỗ thổi này đủ lớn để trẻ nhỏ có thể chui qua. Khi chúng nổi lên, chúng thở ra không khí từ lỗ thổi của mình trong một đám mây hơi có áp suất thẳng đứng bốc lên cao tới 9 mét (30 feet).

Khi tìm kiếm thức ăn, đôi khi chúng lặn rất sâu. Lần lặn sâu nhất được xác nhận là 506 mét (1.660 feet) với 35 phút ở dưới nước. (Hầu hết các lần lặn kéo dài 10 – 20 phút hoặc ít hơn). Cá voi xanh, giống như các loài cá voi và cá heo khác, là những loài thở có ý thức. Họ không bao giờ chìm vào giấc ngủ hoàn toàn, mỗi lần chỉ nghỉ một nửa bộ não. Nửa còn lại thức để đề phòng chết đuối.

5.6. Sống sót nhờ những ăn động vật nhỏ 

cá voi xanh
Cá voi xanh khi ăn

Mặc dù là loài động vật lớn nhất Trái đất, cá voi xanh chủ yếu ăn nhuyễn thể. Đây là một dạng sống dưới nước nhỏ giống như tôm. Từ “krill” trong tiếng Na Uy có nghĩa là “cá con non”. Chúng có thể ăn tới 40 triệu krill mỗi ngày, hoặc khoảng (3.630 kg) 8.000 pound mỗi ngày. Để duy trì chế độ ăn uống của mình, chúng hầu như luôn được tìm thấy ở những khu vực có mật độ nhuyễn thể cao; chẳng hạn như Bắc Băng Dương. 

Mặc dù là loài động vật khổng lồ như vậy nhưng loài này thiếu kích thước thực quản để tiêu thụ nguồn thức ăn lớn hơn. Chúng không thể nhai và chia nhỏ thức ăn thành nhiều mảnh nhỏ hơn. Trên thực tế, thực quản của loài động vật này rất nhỏ nên không thể nuốt được một con người trưởng thành.

5.7. Các mô hình di cư rất đa dạng

Nhiều loài cá voi, đặc biệt là cá voi tấm sừng hàm. Có xu hướng di cư khoảng cách xa giữa bãi kiếm ăn nước lạnh và bãi đẻ nước ấm mỗi năm. Các mô hình di cư này chưa được hiểu rõ và rất đa dạng. Một số loài cá voi xanh dường như là cư dân quanh năm của các môi trường sống năng suất cao. Các nhóm khác di cư đến vùng nước lạnh, như Bắc Cực và Nam Cực, để kiếm ăn. 

Do đó, đôi khi chúng được phát hiện trên cả các chuyến du ngoạn Bắc Cực và Nam Cực. Sau khi kết thúc mùa kiếm ăn, chúng quay trở lại vùng nước ấm hơn, nơi có những nơi ổn định và an toàn để sinh nở. Trong những cuộc di cư dài ngày, chúng được biết là nhịn ăn tới 4 tháng; trong 4 tháng này chúng sống nhờ lượng mỡ cơ thể tích trữ được tích lũy trong mùa kiếm ăn của chúng.  

5.8. Cá voi xanh con còn to hơn hầu hết các loài động vật

Cá voi xanh cái chỉ sinh sản ba năm một lần và thời kỳ mang thai kéo dài từ 11 – 12 tháng. Họ thường chỉ có một con. Những con non được sinh ra dài hơn 7 mét (25 feet) và nặng tới 3.000 kg (6.600 pound). Chúng bước vào thế giới đã được xếp hạng trong số những sinh vật lớn nhất hành tinh. Và được bú sữa đến một năm trước khi kiếm ăn độc lập. Cá voi xanh con không ăn gì ngoài sữa mẹ, tăng khoảng 90kg (200 pound) mỗi ngày trong năm đầu tiên của chúng.

5.9. Bộ cách nhiệt tích hợp giữ ấm cho cá voi xanh

Mất nhiệt trong nước lớn hơn 27 lần so với trên cạn, nhưng cá voi xanh đã thích nghi với các đại dương lạnh giá. Hơn một phần tư khối lượng cơ thể chúng có màu xanh lam; bộ phận này hoạt động như một hình thức bảo vệ và cách nhiệt. Loài cá này không có tuyến da để thoát hơi nước; thay vào đó chúng sử dụng độ dày và lưu lượng máu để giữ ấm. 

5.10. Số lượng đã từng hơn bây giờ gấp nhiều lần

Cá voi xanh có sự phân bố thực sự trên toàn cầu, xuất hiện ở tất cả các đại dương trên thế giới. Trong thời kỳ tiền săn cá voi, có thể đã có hơn 250.000 cá thể trên toàn thế giới. Nhưng việc săn bắn ráo riết vào những năm 1900 đã làm giảm hơn 99% quần thể này. 

Từ năm 1904 đến năm 1967, hơn 350.000 con đã bị giết ở Nam bán cầu.May mắn thay, Ủy ban săn bắt cá voi quốc tế năm 1966 cuối cùng đã bảo vệ chúng. Chúng là một trong những loài cá voi hiếm nhất, với số lượng từ 10.000 – 25.000 con ngày nay. Hầu hết các nhà sinh vật học coi loài này là một trong những loài có nguy cơ tuyệt chủng cao nhất trong các loài cá voi lớn.

6. Lời kết

Cá voi xanh là loài động vật có vú lớn nhất trên Trái Đất. Chúng có kích thước khổng lồ, nhưng thức ăn chủ yếu là các sinh vật phù du. Do đó không có khả năng làm hại đến con người. Vì vậy, hãy ngừng việc săn bắn và tiêu thụ các sản phẩm liên quan đến cá voi xanh. 

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây