Cá Mập – Tiến Hóa Và Những Loài Nguy Hiểm Nhất Hành Tinh

0
221
cá mập

Cá mập là loài động vật săn mồi lớn nguy hiểm nhất ở đại dương. Với kích thước khổng lồ và hàm răng sắc nhọn, tính ăn tạp và hay tò mò. Vậy, chúng có nguồn gốc từ đâu? Và 5 loài cá mập nguy hiểm hành tinh gồm những loài nào? Mời các bạn theo dõi!

1. Giới thiệu

cá mập
Selachimorpha

Cá mập là một nhóm cá lớn đã sinh sống trong đại dương hơn 400 triệu năm. Loài này thậm chí có trước khi khủng long cư trú trên hành tinh của chúng ta. Chúng thuộc về siêu cá mập Selachimorpha. Và loài hiện đại có những đặc điểm cụ thể của loài Selachimorpha này. Như bộ xương sụn, năm hoặc sáu cặp mang và một số hàng răng.

Loài động vật này thời cổ đại đã xuất hiện và sinh sống trước khi các động vật có xương sống trên cạn cư trú trên Trái đất. Và thậm chí trước khi nhiều loài thực vật phát triển trên các lục địa. Mặc dù chúng rất khác so với những loài được tìm thấy ngày nay. Nhưng chúng đã có mặt trên hành tinh này từ rất lâu.

Hiện tại, trên thế giới có hơn 1.000 loài cá mập và cá đuối. Với những loài mới được phát hiện hàng năm. Những con vật độc đáo này gây ra tất cả các loại cảm xúc của con người: sợ hãi, kinh ngạc, tò mò, kính trọng và yêu thương. 

Chúng đã được đại diện rộng rãi trong văn hóa đại chúng như những kẻ săn mồi tàn nhẫn. Đó là lý do chính tại sao chúng gây ra tất cả những phản ứng khác nhau này. Tuy nhiên, sự thật lại hoàn toàn khác. Cá mập là những sinh vật phức tạp và hấp dẫn, khác xa với hình ảnh đại diện chung. Thậm chí, nhiều loài còn ngoan ngoãn và vô hại.

2. Sự tiến hóa

Người ta cho rằng cá mập là hậu duệ của một loài cá nhỏ hình chiếc lá không có mắt, vây hay xương. Những con cá này sau đó đã phát triển thành 2 nhóm cá chính được thấy ngày nay. Cá xương (Osteichthyes) và cá sụn (Chondrichthyes – cá mập, cá trượt, cá đuối và chimaera ).

Các tài liệu hóa thạch chỉ rõ có hơn 3.000 loài. Tuy nhiên, nó có thể tồn tại nhiều hơn nữa nhưng đã biến mất không dấu vết. Sau khi chết, bộ xương của một con cá mập bị thối rữa do nó được làm bằng sụn thay vì xương. Vì vậy, thường phần còn lại duy nhất mà chúng để lại là răng, lớp chân răng và gai vây. Nhưng chúng ta có thể nói rất nhiều điều từ một chiếc răng. Từ đó, các nhà khoa học có thể biết chúng ăn gì và thậm chí xác định được loài mà nó thuộc về.

Hồ sơ hóa thạch của loài động vật này rất phong phú và đa dạng. Chúng cho thấy một số loài, sống cách đây hơn 150 triệu năm, giống hệt những loài hiện có ngày nay. Một trong những loài sớm nhất được biết đến là Cladoselache. Giống như nhiều loài đầu tiên khác, miệng của chúng nằm ở phía trước mõm. Một đặc điểm mà cá mập Megamouth, Frilled, Angelshark và cá đuối quỷ vẫn có cho đến ngày nay.

cá mập
Cá mập Frilled

Một chiếc răng hóa thạch thuộc về Megalodon, có chiều dài khổng lồ 17cm. Chỉ ra rằng kẻ săn mồi khổng lồ này dài bằng hai chiếc xe buýt! Megalodon khổng lồ là tổ tiên của cá mập trắng khét tiếng ngày nay.

Loài nàyluôn chiếm ưu thế hàng đầu trong chuỗi thức ăn ở biển. Trong một thời gian ngắn, chúng đã được tham gia cùng với các loài bò sát biển khổng lồ khác, chẳng hạn như Mosasaurs và Plesiosaurs. Tuy nhiên, cá mập là nhóm duy nhất còn sống sót cho đến ngày nay.

Dù đã trải qua 5 lần tuyệt chủng hàng loạt nhưng ngày nay, nhiều loài cá mập đang bị đe dọa tuyệt chủng. Những hậu quả ô nhiễm của các hoạt động khai thác, kinh doanh của con người đồng nghĩa với việc cá mập hiện là một trong những nhóm động vật bị đe dọa nghiêm trọng nhất trên hành tinh.

3. Hành vi

Các đặc điểm tiến hóa không chỉ xác định vẻ ngoài của chúng mà còn là sự thích nghi mà chúng có để tồn tại trong môi trường hoang dã. Có ba loại cá mập theo nơi chúng sống có liên quan mật thiết đến hình thức và chức năng của cơ thể chúng. Một số loài sống ở bề mặt đại dương và di chuyển chậm chạp. Những loài khác sống ở vùng nước nông và có khả năng bơi lội đáng kinh ngạc. Và một số loài khác ở dưới đáy biển, trong vùng sinh vật đáy và di chuyển chậm rãi để tìm kiếm thức ăn dưới đáy biển.

Theo những khu vực mà chúng sinh sống, cũng có những cách sống sót cụ thể. Do đó, trong mỗi phần này, con mồi hành xử theo những cách khác nhau. Dẫn đến việc phát triển các kỹ năng săn mồi khác nhau mà chúng có được.

4. 5 loài cá mập nguy hiểm nhất

4.1. Cá mập trắng

cá mập
Cá mập trắng

Thường được gọi là “Cá mập trắng lớn”. Đã được báo cáo là có liên quan đến nhiều vụ tấn công con người hơn bất kỳ loài nào khác. Các di tích hóa thạch cho thấy chúng có từ đầu kỷ nguyên Eocene. Kéo dài từ khoảng 56 đến 34 triệu năm trước.

Con đực trưởng thành đạt kích thước trung bình 3.2m trong khi con cái có thể trung bình 4.3m. Đạt tốc độ lên đến 40 dặm một giờ (64 km một giờ). Với 300 chiếc răng sắc nhọn, loài cá trắng lớn có sức cắn mạnh nhất trong thế giới động vật. Lên đến 18.000 Newton (1.835 kg lực).

Chúng lớn chủ yếu hoạt động vào ban ngày. Chúng ăn động vật biển. Và chúng đặc biệt không thích chim biển hoặc hải cẩu. 

Đây là loài cá săn mồi lớn nhất đại dương và chúng có phân bố rộng khắp thế giới. Chúng khá phổ biến ở các vùng nước ven biển, đặc biệt là những khu vực có điều kiện lướt sóng lý tưởng.

Người ta cho rằng chúng tấn công con người khi nó nhầm hải cẩu với bóng của thợ lặn và người lướt sóng trong nước, khi tiếp cận từ bên dưới mặt nước. Một giả thuyết khác cũng được đưa ra rằng cá mập trắng lớn tấn công các vật thể lạ để kiểm tra khả năng làm thức ăn của chúng. Nếu đúng, điều đó sẽ giúp giải thích sự tham gia của nó những năm qua trong vô số các cuộc tấn công liên hoàn gần các bãi biển.

Chúng được ghi nhận với 314 vụ tấn công, 80 vụ trong số đó gây tử vong (tỷ lệ tử vong là 25%). Những con này là nguyên nhân gây ra nhiều vụ cá mập tấn công nhất trong số các loài. 

4.2. Cá mập hổ

cá mập
Cá mập hổ

Đây là một trong những loài lớn nhất trong số các loài cá mập săn mồi. Với kích thước từ 3,9m và có thể lên đến 4,9m. Và chúng có bộ hàm chắc, khỏe, có thể cắn sạch mai rùa biển. Chúng cũng thích những vùng nước nông, nhiệt đới, nơi những người đi biển thường xuyên có mặt, nên họ sẽ có khả năng bị cắn nhiều nhất. Chỉ riêng điều này đã khiến chúng trở thành một trong những loài nguy hiểm nhất.

Loài này xếp thứ 2 sau cá mập trắng về số vụ tấn công con người được báo cáo. Nhóm giám sát chủng loài này lưu ý rằng “kích thước lớn và sự phàm ăn” của con vật đủ điều kiện cho nó là một kẻ săn mồi đại dương đáng gờm. Với 111 vụ tấn công, 31 trong số đó gây tử vong (tỷ lệ tử vong 28%). 

Tuy nhiên, chúng thường không cắn trừ khi gặp con người trong điều kiện âm u. Ở Hawaii – nơi những con cá này và người đi biển chia sẻ vùng biển cùng nhau. Trung bình mỗi năm xảy ra 3 – 4 vụ cá mập cắn, nhưng hiếm khi gây tử vong.

4.3. Cá mập xanh

cá mập
Cá mập xanh

Đây là loài ít nguy hiểm nhất trong số các loài cá mập trong danh sách này. Và chúng hiếm khi tấn công con người. Đó là bởi vì chúng là loài cá nổi lang thang ngoài biển khơi. Do đó sẽ hiếm khi tìm thấy chúng ở bất cứ đâu gần đất liền.

Mặc dù vậy, những con cá trong loài này có liên quan đến 13 vụ tấn công con người, 4 trong số đó gây tử vong. Với tỷ lệ tử vong là 31%, đây là một con số khá cao khi bạn so sánh tỷ lệ tử vong với các loài cá mập khác. Các loài cá mập không xác định (bao gồm phần lớn các loài cá mập ven biển) chịu trách nhiệm cho 51 vụ tấn công, nhưng chỉ có 7 (13%) trong số các vụ tấn công đó gây tử vong.

4.4. Cá mập đầu trắng đại dương

cá mập
Cá mập đầu trắng đại dương

Đây là “loài nguy hiểm nhất trong số các loài cá mập”, và chúng ta có thể hiểu tại sao lại như vậy. Giống như cá mập xanh, cá mập đầu trắng đại dương là một loài sống nổi và chúng hiếm khi được nhìn thấy gần đất liền. Tuy nhiên, vì đại dương rộng mở, chúng khá tò mò và trơ trẽn. Để tồn tại giữa biển cả bao la, chúng phải biết chớp thời cơ và chớp lấy cơ hội đầu tiên để kiếm thức ăn. Đồng nghĩa với việc con người là con mồi tiềm năng.

Cá đầu trắng đại dương có liên quan đến 10 vụ tấn công con người, 3 trong số đó gây tử vong. Với tỷ lệ tử vong là 30%, tương đương với tỷ lệ tử vong của cá mập xanh, nhưng nó không bao gồm hàng trăm vụ tấn công không có giấy tờ có khả năng xảy ra ngoài biển khơi. Ví dụ, sau vụ đắm tàu ​​USS Indianapolis vào năm 1945, loài này được cho là đã giết chết một số thủy thủ bị đắm tàu. Tuy nhiên, bởi vì loài cá tấn công không được xác định rõ, nên hồ sơ của chúng vẫn còn sạch.

4.5. Cá mập bò

cá mập
Cá mập

Nguy hiểm nhất trong tất cả các loài cá mập chắc chắn là cá mập bò. Trên thực tế, giống loài này có tên tuổi nhờ hình dáng chắc nịch và bản tính hung dữ, khó đoán. Chiều dài cơ thể từ 2,1 đến 3,4m.

Tuy nhiên, điều khiến chúng trở nên nguy hiểm là do chúng có thể chịu được nước ngọt cũng như nước mặn. Nó có thể tồn tại lâu dài trong nước ngọt và thường xuyên di chuyển xa trên các con sông. Do đó, chúng có thể rình rập các vùng nông và bờ biển, đồng thời có thể đi xa đến các con sông để sinh sản và tìm kiếm con mồi.

Với 100 vụ tấn công con người, 27 trong số đó gây tử vong. Do đó, chúng có tỷ lệ tử vong là 27%. Tỷ lệ đó có thể còn cao hơn, vì loài này không dễ nhận dạng như cá mập trắng lớn và có xu hướng sống ở vùng nước âm u. Trên thực tế, chúng có liên quan đến vụ tấn công ở Jersey Shore khét tiếng năm 1916. Điều này đã truyền cảm hứng cho cuốn tiểu thuyết Jaws của Peter Benchley và bộ phim sau đó, mặc dù người ta mô tả nó là một con cá mập trắng lớn.

5. Kết 

Cá mập mang đến nhiều nguy hiểm, hay tấn công con người nhưng đó chỉ là bản tính tò mò. Những loài động vật này đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. Do những ngư dân đánh bắt thường xuyên, nhằm mục đích lấy vây, sụn. Ngoài ra chúng còn bị ảnh hưởng bởi ô nhiễm môi trường biển, rác thải. Vì vậy, hãy chung tay bảo vệ môi trường biển và hạn chế tiêu dùng, sử dụng các thực phẩm làm từ loài động vật này.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây